Ustawa podpisana, bon senioralny wchodzi w życie
Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej, która wprowadza długo zapowiadany bon senioralny. To nowe rozwiązanie ma pomóc osobom po 65. roku życia, które potrzebują wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, ale chcą jak najdłużej pozostać we własnym domu.
Bon senioralny nie będzie jednak świadczeniem pieniężnym wypłacanym na konto. W praktyce oznacza to, że senior otrzyma konkretne usługi opiekuńcze finansowane przez gminę – od pomocy w przygotowaniu posiłków po wsparcie w załatwianiu spraw urzędowych, organizacji wizyt lekarskich i robienia zakupów.
Nawet 2150 zł miesięcznie
Maksymalna wartość bonu senioralnego wyniesie 2150 zł miesięcznie. Ostateczna kwota będzie jednak zależała od indywidualnych potrzeb seniora oraz zakresu przyznanych usług. Wsparcie będzie przyznawane po ocenie sytuacji danej osoby przez gminę. Kryterium dochodowe wyniesie 3410 zł średniego miesięcznego dochodu z trzech miesięcy przed wnioskiem.
Co ważne, pieniądze nie trafią bezpośrednio do beneficjenta. Gmina opłaci usługi świadczone przez opiekunów, organizacje lub inne podmioty realizujące wsparcie. Dzięki temu seniorzy nie będą musieli samodzielnie organizować pomocy ani ponosić kosztów z własnej kieszeni.
Kto będzie mógł skorzystać?
Bon senioralny jest skierowany do osób, które ukończyły 65. rok życia i potrzebują pomocy w codziennym życiu. Sam wiek nie będzie jednak wystarczający do otrzymania wsparcia.
Przy podejmowaniu decyzji gmina będzie brała pod uwagę m.in.:
- stopień samodzielności seniora,
- potrzebę pomocy przy codziennych czynnościach,
- możliwość zapewnienia opieki przez rodzinę,
- zakres wsparcia niezbędnego do bezpiecznego funkcjonowania w miejscu zamieszkania.
Każdy przypadek będzie rozpatrywany indywidualnie. Jeden senior może potrzebować pomocy kilka godzin tygodniowo, a inny codziennego wsparcia przy podstawowych czynnościach.
Na co będzie można wykorzystać bon?
Zakres usług finansowanych w ramach bonu senioralnego jest szeroki. Wśród nich znalazły się między innymi:
- przygotowywanie i dostarczanie posiłków,
- pomoc w utrzymaniu porządku w domu,
- wsparcie przy czynnościach higienicznych,
- organizacja wizyt lekarskich,
- pomoc w załatwianiu spraw urzędowych,
- wspieranie aktywności społecznej i fizycznej seniorów.
To oznacza, że bon senioralny może stać się realnym wsparciem nie tylko dla samych seniorów, ale również dla ich dzieci i wnuków, którzy często łączą opiekę nad bliskimi z pracą zawodową.
Program będzie wdrażany etapami
I choć ustawa została już podpisana, bon senioralny nie pojawi się jednocześnie we wszystkich gminach. Program ma rozpocząć się we wrześniu 2026 r., ale wdrażanie będzie odbywało się etapami.
W pierwszej kolejności do programu zostaną włączone gminy, które dotychczas nie prowadziły usług opiekuńczych dla seniorów lub korzystało z nich maksymalnie 10 osób. Następnie wsparcie będzie rozszerzane na kolejne samorządy.
Miliony złotych na wsparcie seniorów
Rząd zapowiada znaczące finansowanie programu. W latach 2026–2028 na realizację bonu senioralnego ma zostać przeznaczony 1 mld zł. Z tej kwoty:
- 100 mln zł trafi do programu w 2026 r.,
- 400 mln zł w 2027 r.,
- 500 mln zł w 2028 r.
W kolejnych latach finansowanie ma utrzymać się na poziomie 500 mln zł rocznie. Łącznie, według zapowiedzi rządu, na bon senioralny w latach 2026–2035 zostanie przeznaczonych 4,5 mld zł.
Nie tylko bon
Ustawa o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej to jednak coś więcej niż nowe świadczenie. Wprowadza także rozwiązania mające poprawić współpracę pomiędzy systemem ochrony zdrowia i pomocą społeczną oraz powiatowych koordynatorów opieki długoterminowej. Ich zadaniem będzie pomoc seniorom i ich rodzinom w odnalezieniu się w często skomplikowanym systemie wsparcia.